تبلیغات
تنوع زیستی و طبیعت
 
تنوع زیستی و طبیعت
Biodiversity and Nature
درباره وبلاگ


تنوع زیستی به معنای قابلیت تمایز بین ارگانیسم های زنده از هر منبع شامل اکوسیستم های زمینی، دریایی و اکوسیستم های آبزی، همچنین شامل ترکیبات اکولوژی که بخشی از اکوسیستم ها را تشکیل می دهند، می باشد. تنوع زیستی علاوه بر آنکه نیازهای ضروری و اولیه انسان ها را نظیر خوراک، پوشاک و مسکن فراهم می آورد، سلامت و شادابی روح و جسم، رونق اقتصادی و پیشرفت روزافزون و همه جانبه ما را نیز تضمین می کند. روند رو به رشد تهدید این گنجینه حیات سیاست مداران و متفکران را به توجه بیش از پیش به این مقوله معطوف داشته است.

مدیر وبلاگ : شهرام صمدی خادم
نظرسنجی
چقدر با مبحث " تنوع زیستی " آشنایی دارید؟










نوع مطلب : تنوع زیستی، انقراض، تنوع زیستی ایران، گونه های گیاهی و جانوری، تخریب زیستگاه ها، 
برچسب ها : تنوع زیستی، انقراض، اکوسیستم، زیستگاه ها، زیست بوم ها، تغییرات اقلیمی، گونه های گیاهی و جانوری،
لینک های مرتبط :

تنوع زیستی به فراوانی یا گوناگونی جامع زندگی از گیاه و جانور تا زندگی میکروبی اشاره دارد. این گوناگونی حیات در تمام سطوح سازماندهی اکولوژیکی رخ می دهد. در کتاب تنوع زیستی به طور کلی تنوع ژنتیکی ،تنوع گونه ای و تنوع اکوسیستم ها بررسی و توضیح داده خواهد شد.

 

مشخصات

نام نویسنده: دکتر غلامرضا بخشی خانیکی

فرمت کتاب:  PDF

تعداد صفحات: 227

حجم فایل: 1.13 مگابایت

لینک دانلود





نوع مطلب : معرفی کتاب، 
برچسب ها : دانلود کتاب،
لینک های مرتبط :

سایت Conservation Training جامعه ی آموزشی باز و آزاد است که دوره های آموزشی مبتنی بر حفاظت از طبیعت را با همکاری برنامه عمران سازمان ملل متحد (UNDP) و اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) بصورت مجازی برگزار می نماید. تاکنون بیش از 45،000 کاربر از بیش از 200 کشور در این دوره های آموزشی ثبت نام کرده اند. هدف این سایت به اشتراک گذاری آموزش های مجازی با کارشناسان و محققین و علاقمندان به مقوله حفاظت از محیط زیست در کشورهای مختلف می باشد.
این سایت آموزشی که فعالیت خود را از سال 2009 آغاز نموده است، در حال حاضر به یک سایت آموزشی جهانی تبدیل شده است که بیش از 400 ساعت آموزش محتوایی در عناوین مختلف و به زبان های انگلیسی، فرانسوی و اسپانیایی با حدود 45،000 فراگیر دارد. جامعه جهانی حفاظت از محیط زیست محتوای دروس حفاظتی را بصورت مجازی فراهم می نماید که به دلیل محدودیت های بودجه و سفر اجرای آنها بصورت واقعی امکان پذیر نبوده است. 
سایت Conservation Training.org با استفاده از دانشمندان سراسر جهان، با ارتباط مستقیم با فراگیران در هر زمان و هر مکان و بدون صرف هزینه، توسعه دانش حفاظت از طبیعت را مهیا می نماید. 
لازم به ذکر است دوره های آموزشی سایت شامل حل تمرین، انجام پژوهش و متون اسلایدی آموزشی می باشد و در پایان برگزاری هر دوره، گواهی آموزشی پایان دوره از سوی معاون ارشد اجرایی کنوانسیون تنوع زیستی و معاون کل برنامه عمران سازمان ملل متحد برای فراگیران صادر می گردد. 
علاقمدان می توانند با ثبت نام و ایجاد حساب کاربری در سایت و مراجعه به بخش عناوین آموزشی اصلی (CURRICULUMS) در دوره های آموزشی زیر بخش عناوین مورد نظر شرکت نمایند. در صورت وجود هر گونه ابهام، سئوالات خود را در بخش نظرات قید نمایید. 





نوع مطلب :
برچسب ها : دوره های آموزشی،
لینک های مرتبط :
[
]



نوع مطلب : تخریب زیستگاه ها، انقراض، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

موضوع: زیست‌شناسی حفاظت - دستنامه‌ها

پدیدآورنده- نویسنده: سوزان‌ام. شولتس

مترجم: عبدالرسول سلمان‌ ماهینی- صاحبه کریمی- ایمان مومنی

ناشر: دی‌نگار - ۲۳۲ صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ ۱ - ۱۰۰۰ نسخه

تاریخ نشر:  ۹۲/۰۳/۰۱

قیمت پشت جلد : ۱۰۰۰۰۰ ریال

كد دیویی: ۳۳۳.۹۵۱۶

زبان كتاب: فارسی

محل نشر: تهران - تهران

درباره کتاب: کتاب زیست شناسی حفاظت با نرم افزار Ramas Ecolab جهت تدریس در آمریکا و برخی کشورهای دیگر مورد استفاده قرار میگیرد. اولین تجربه استفاده از این کتاب در تدریس همین درس در دانشگاه صنعتی اصفهان به سال 1385 بدست آمد. متن این کتاب ساده و همانند خودآموز است و جالب آنکه علی رغم سادگی موضوعات، کتابی بسیار کاربردی می باشد.





نوع مطلب : معرفی کتاب، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

گروه مولفان:

حمید اجتهادی (نویسنده) | عادل سپهری (نویسنده) | حمیدرضا عکافی (نویسنده)

 

اطلاعات تکمیلی:

عنوان:                                                                                       روشهای اندازه گیری تنوع زیستی

  • نویسنده:حمید اجتهادی، عادل سپهری، حمیدرضا عکافی
  • تاریخ انتشار:1391
  • قیمت (ریال):56000
  • موضوع:

    تنوع زیستی، تنوع زیستی-- اندازه‌گیری

     ISBN  شابک:                                                                            8-198-386-964-978

  • ناشر:دانشگاه فردوسی مشهد
  • شمارگان - تیراژ:1000
  • نوبت چاپ:2
  • تعداد صفحات:226
  • فروست انتشارات:530
  • قطع:وزیری
  • نوع جلد:شومیز
  • عنوان به انگلیسی:Methods of measuring biodiversity

 

درباره کتاب:

کتاب "روش های اندازه گیری تنوع زیستی" اولین کتاب تألیف شده در زمینه تنوع زیستی به زبان فارسی است. این کتاب مبانی تنوع زیستی را به زبان ساده توضیح داده و روش های نوین اندازه گیری و ارزیابی تنوع زیستی را با مثال های روشن بیان می کند. روش های عنوان شده به راحتی توسط بیشتر نرم افزارهای رایج آمار اکولوژی قابل محاسبه هستند.

این کتاب همزمان می تواند برای اساتید، پژوهشگران و دانشجویان رشته های مختلف زیست شناسی، منابع طبیعی و زمینه های پزشکی بعنوان کتاب مرجع برای تنوع زیستی مورد استفاده قرار گیرد. فصول کتاب به گونه ای طراحی شده اند که می توانند بعنوان منبع درسی دانشجویان (معادل 3 واحد درسی) استفاده شوند. مثال های داده شده بعنوان واحد عملی دانشجویان تلقی می شود.





نوع مطلب : معرفی کتاب، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

با افزایش جمعیت دنیا و پیشرفت علم ، تاثیر تخریب انسان روی طبیعت بیشتر شده و سیمای طبیعت روز به روز حالت طبیعی و اولیه خود را از دست می دهد. لذا حفاظت از تنوع زیستی یک وظیفه مهم محسوب می شود. برای به وجود آوردن سیاست های قابل اجرا در زمینه حفظ تنوع زیستی ابتدا لازم است معنی این مفهوم برای ما روش باشد. برای مطالعه تنوع باید ابتدا اجزای آن را شناخت. تنوع خود ترکیب یکنواختی و غنای گونه ایست. یکنواختی توزیع وفور گونه ایست. هر چه این توزیع یکسان تر باشد یکنواختی بیشتر است . شاخص های متعددی برای اندازه گیری یکنواختی گونه ای ارائه شده است. برای اندازه گیری غنای گونه ای نیز تعداد زیادی شاخص ابداع شده است که هر کدام به طریقی با ارائه یک عدد میزان، غنا را در یک قطعه نمونه و یا یک رویشگاه نشان می دهند. ولی از بین شاخص های متفاوت ارائه شده، شمارش تعداد کل گونه ها یا عنوان غنای گونه ای از همه مشهورتر است . محاسبه شاخص های تنوع و مقایسه نتایج آن ها روش مفیدی جهت مطالعه تنوع زیستی بوده است.

 

به علت پیچیده بودن و وقتگیر بودن محاسبه شاخص های تنوع، غنا و یکنواختی، امروزه از برنامه های کامپیوتری استفاده می شود. پیشرفت های حاصله در تکنولوژی محاسبه، بر روی تجزیه و تحلیل داده های محیطی و پوشش گیاهی انقلابی به وجود آورده است و در حال حاضر می توان حجم عظیمی از اطلاعات را با سرعت و با کارایی زیاد پردازش نمود. پیشرفت اصلی در سال های اخیر مربوط به ساخت وتوسعه کامپیوترهای شخصی (PC) می باشد و شرکت های زیادی اقدام به ساخت این کامپیوترها نموده اند که بیشتر آن ها دارای حافظه کافی جهت آنالیز داده های پوشش گیاهی هستند.

 

یکی از این نرم افزارها برای تحلیل تنوع زیستی نرم افزار Primer 5 است:

 نرم افزار Primer در سال ۲۰۰۳ ساخته شد و توسط آن می توان شاخص های غنای مارگالف، یکنواختی پیلو، بریلوئین، فیشر، سیمپسون، شانون، هیل و … را محاسبه کرد.

 

دانلود رایگان نرم افزار Primer 5





نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها : معرفی نرم افزار، دانلود نرم افزار،
لینک های مرتبط :

دانشمندان آفریقای جنوبی، راه موثری را برای اندازه‌گیری دقیق تنوع زیستی در مقیاس جهانی شناسایی نموده‌اند. به‌تازگی تنوع زیستی توسط اکولوژیست‌ها و طرفداران محیط‌زیست، مورد توجه قرار گرفته است؛ اما گرمایش جهانی و سایر تغییرات ساختاری اعمال شده به واسطه‌ی حضور انسان در محیط‌زیست، تنوع جوامع گیاهی و حیوانی موجود در سراسر جهان را کاهش داده است. لذا در این عرصه به حفاظت بیشتری نیاز است، اما برای به حداکثر رساندن تنوع زیستی، دانشمندان ابتدا باید بدانند این گونه‌های زیستی، دقیقاً در کجا زندگی می‌کنند.

 محققان دانشگاه استلنبوش، به‌تازگی استراتژی‌های جدیدی را برای ارزیابی دقیق‌تر میزان تنوع زیستی موجود در مناطقی که کمتر مورد مطالعه قرار گرفته‌اند، ارائه نموده‌اند؛ بنابراین برآورد جامع‌تری از تنوع گونه‌ها امکان‌پذیر خواهد بود.

تاکنون بهترین مدل‌های پیش‌بینی، تنها قادر به برآورد تعداد نمونه‌های محلی بوده و اکنون این میزان، به دو برابر افزایش یافته است. به‌عنوان بخشی از جدیدترین تلاش‌های تحقیقاتی، دانشمندان، جامعه بین‌المللی مدل‌سازان زیست‌محیطی را به چالش کشیده‌اند تا این میزان را به ۱۰ برابر افزایش دهند. دانشمندان، دقت بیش از دوازده مدل جدید را با استفاده از داده‌های به‌دست آمده از گونه‌های گیاهی بخش‌های حومه‌ی بریتانیا آزمایش نمودند. این مدل‌ها باید تنوع زیستی بریتانیا را با استفاده از نمونه‌هایی که فقط از ۶ کیلومتر مربع به‌دست آمده بود، برآورد می‌کردند. نتایج شبیه‌سازی با مشاهدات ماهواره‌ای به‌دست آمده از تنوع گونه‌ها در بریتانیا، مقایسه شد و مورد بررسی قرار گرفت.

 اغلب، تنوع زیستی در مقیاس بسیار کوچک مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌گیرد، در حالی که برنامه‌های حفاظتی در مقیاس بزرگ اعمال می‌شوند. «ویلیام کانین»، اکولوژیستی از دانشگاه لیدز، در مصاحبه خود با نشریه‌ای خبری گفت: «این عدم هماهنگی بین مقیاس‌های سیاست‌گذاری شده و مقیاس‌های اطلاعاتی ما، چالش‌های جدی را، خصوصاً در هنگام ارزیابی تغییرات تنوع زیستی ایجاد می‌کند».

 مدل‌های بهتر می‌توانند به دانشمندان کمک کنند تا بر این چالش‌ها غلبه نمایند. مدل‌های آزمایش شده توسط کانین و همکارانش نتیجه‌ای ترکیبی را نشان داد. بریتانیا حدود ۲،۳۰۰ گونه‌ی گیاهی دارد، اما مدل‌ها به شبیه‌سازی‌هایی ختم شد که نهایتاً از ۶۲ تا ۱۱۹،۵۹۳ گونه را نشان می‌داد. دقیق‌ترین مدل، توسط «فانلیانگ هی» از دانشگاه آلبرتا کانادا و «تسونگ جن شن»، استاد دانشگاه ملی چانگ ارائه شده بود. با این حال، این مدل‌ها نیز قادر به برآورد دقیق کل تنوع زیستی بریتانیا نبودند. مدل طراحی شده توسط «کانگ هویی استلن بورچ» با توجه به شکل و اندازه‌ی منطقه و سنجش تعداد گونه‌ها بهترین مدل بود.

 با توجه به اینکه امکان بهبود نتایج در این عرصه وجود دارد، تحقیقاتی که در هفته‌ی اخیر در مجله‌ی Ecological Monographs منتشر شده است، می‌تواند به دانشمندان کمک کند تا سطوح تنوع زیستی را در اکوسیستم‌های بزرگ‌تر و ناشناخته‌تر، به نحو بهتری پیش‌بینی کنند. در این خصوص، کانین بیان داشته است که روش‌های جدیدی نظیر مدل‌سازی ریاضیاتی تا حد زیادی تخمین توزیع تنوع زیستی را در مناطق ناشناخته‌تر، تسهیل نموده و نظارت بر تغییر تنوع زیستی را در مقیاس‌های فضاییِ چندگانه آسان‌تر می‌کند.

 

نوشته: بروکس های

ترجمه: سهیلا دوست‌ پژوه

منبع: upi.com





نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تنوع زیستی، 
برچسب ها : اندازه گیری تنوع زیستی،
لینک های مرتبط :


انیشمیشن شاعرانه ای از ایان گاردنر،‌ کارگردان اسکاتلندی است. این انیمیشن پنج دقیقه ای برای برنامه فورمیشن 4mation در شبکه چهار بریتانیا ساخته شده است. برنامه فورمیشن فیلمهای کوتاه از کارگردانان جوان پخش می کند که بیشتر این فیلمها انیمیشن هستند. گفته می شود شبکه چهار بریتانیا هم شبکه مورد علاقه تحصیل کرده ها و روشنفکران بریتانیاست. البته این فیلم حامیان مالی دیگری هم دارد.

«دباغی» نگاه تلخ و شاعرانه ای دارد به حقوق حیوانات. اینکه دخالت و زیادخواهی های انسان چگونه چرخه طبیعت را مختل کرده است.





نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تخریب زیستگاه ها، انقراض، تنوع زیستی، 
برچسب ها : حفظ حقوق حیوانات،
لینک های مرتبط :
این عکس کومپوزیت زیبا اثر Stephen Wilkes از تالابی واقع در پارک ملی Serengeti تانزانیاست.




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

به طور میانگین و تقریبی روزانه 41 گونه (species) جدید و ناشناخته از موجودات زنده توسط محققین کشف میشوند!!! که معمولا در خطر انقراض قرار دارند! بیشتر از 1.2 میلیون گونه از جانداران تا حال کشف گردیده و طبقه بندی شده اند و محققین عقیده دارند که نزدیک 86 درصد از گونه های جاندار روی زمین و 91 درصد از گونه های جاندار دریایی با درصد تقریبی زیر تا به امروزهنوز بر روی کره زمین به طور ناشناخته باقی مانده اند!

7.7 میلیون گونه جدید از حیوانات
298 هزار گونه جدید از گیاهان
611 هزار گونه جدید از فنجی ها
6400 گونه جدید از پروتوزوآها
27500 گونه جدید از کرومیست ها

البته ناگفته نماند این آمار تقریبی است و منابع مختلفی آمارهای بیشتر ازین را نیز مدنظر گرفته اند و حتی عقیده دارند شاید بالغ بر 20 میلیون گونه جدید و ناشناخته شده از جانداران مختلف در زمین روزی به ثبت برسند!


منبع:
Discovery
SCI-News





نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

تصویر اینفوگرافیک بالا مربوط به توضیح در خصوص تعداد و تنوع گونه های زیستی زمین می باشد. تخمین زده می شود حدود 8.7 میلیون گونه زیستی بر روی زمین وجود دارد. از این تعداد 7.7 میلیون گونه مربوط به جانوران، 611000 گونه مربوط به قارچ ها، 298000 گونه متعلق به گیاهان، 36400 گونه مربوط به پروتوزوآها و 27500 گونه متعلق به کرومیست ها می باشد. حدود 68% گیاهان، 50% از پستانداران، 33% دوزیستان، 30% بی مهرگان، 21% خزندگان و 21% از ماهیان در رده بندی گونه های در خطر IUCN قرار دارند. 
همچنین از دلایل عمده انقراض می توان به تخریب زیستگاه ها، بهره برداری بیش از ظرفیت، آلودگی و معرفی گونه های غیر بومی اشاره کرد.




نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، انقراض، تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
در ادامه مطلب "روش های اندازه گیری تنوع زیستی" در این پست به بررسی سه شاخص سیمپسون، شانون-وینر و بریلوین می پردازیم.

1- شاخص تنوع گونه ای سیمپسون (Simpson's Index):
شاخص سیمسون یکی از مهمترین شاخص های اندازه گیری ناهمگونی و اولین شاخص ناپارامتری تنوع است. (اجتهادی و همکاران، 1388). این شاخص تنوع به شدت متوجه گونه های غالب در نمونه بوده ولی به غنای گونه ای حساسیت اندکی دارد.
(Simpson 1949) عنوان نمود تنوع با این احتمال که دو فرد جمع آوری شده به طور تصادفی متعلق به یک گونه باشد، ارتباط معکوس دارد. برای تبدیل این احتمال به شاخص تنوع سیمسون که بیان کننده ی احتمال جمع آوری دو فرد به صورت تصادفی که متعلق به گونه های متفاوت باشند، باید مقدار اولیه سیمسون (D) را از عدد یک کم کرد. بنابراین خواهیم داشت:
(one-D)= شاخص تنوع سیمسون.
 شاخص سیمسون (one-D) از صفر (تنوع پایین) تا تقریبا یک (تنوع بالا) تغییر نموده و با استفاده ی شاخص عکس سیمسون نیز میتوان به میزان یکنواختی پی برد. یعنی اعداد نزدیک به صفر نمایانگر کمترین یکنواختی و اعداد نزدیک به یک، بیشترین یکنواختی را نشان میدهند (1988,Magurran,1999; Krebs). شاخص های اندازه گیری غالبیت نظیر سیمسون و برگر پارکر شدیدا تحت تأثیر فراوانی نسبی گونه های غالب قرار میگیرند (Magurran, 2004).
لذا سیمپسون پیشنهاد کرد تنوع با احتمال اینکه دو فرد به طور تصادفی انتخاب شده، به دو گونه مختلف تعلق داشته باشند، رابطه مستقیم دارد:
این فرمول برای برآورد شاخص تنوع، فقط در جمعیت نامحدود مورد استفاده قرار میگیرد. ویلیامز و مک آرتور در سال 1972 میلادی فرمول اولیه سیمپسون را به صورت زیر به کار بردند:

 شاخص سیمپسون (one-D) دامنه ای از صفر (تنوع کم) تا تقریباً یک (one-one/s) و شاخص دو طرفه سیمپسون (one/D) دامنه ای از یک تا S (تعداد گونه ها در پلات ها) دارد. 
در این لینک می توان نمونه ای از محاسبه شاخص سیمپسون و نحوه محاسبه و فرمول آن را مشاهده نمود. 

2- شاخص تنوع گونه ای شانون-وینر (Shanon,Weiner,(1948
این شاخص توسط شانن و واینر و بر اساس تئوری اطلاعات مطرح 
شد و به عنوان شاخص تنوع شانن شناخته شد. 
فرض مهم در این شاخص این است که نمونه گیری تصادفی از افراد 
یک جامعه بینهایت بزرگ انجام شده است. همچنین فرض شده 
است که تمام گونه های موجود در جامعه در نمونه نیز آمده اند. این 
شاخص نشان دهنده ی تخمینی از میانگین درجه عدم اطمینان، در 
پیشگویی تعلق یک فرد میباشد که به طور تصادفی از مجموعه ای با s گونه و N فرد انتخاب شده است (
اجتهادی و همکاران، 1388). 
هر پایه لگاریتمی را میتوان برای اندازه گیری این شاخص مورد 
استفاده قرار داد، زیرا قابل تبدیل به یکدیگر هستند. مقدار این شاخص بین 1.5 تا حدود 4.5 
متغیر بوده و افزایش تعداد گونه های 
جامعه سبب افزایش این شاخص میگردند.
با وجود تنها یک گونه در نمونه و یا جامعه ای که تحت 
استرس (نظیر تخریب) باشد، مقدار این شاخص برابر صفر 
خواهد شد. حداکثر مقدار این شاخص نیز زمانی به دست می 
آید 
که همه ی گونه ها (S) 
تعداد افراد یکسانی داشته باشند (
اجتهادی و همکاران،1388).
این تابع متداولترین شاخص اندازه گیری تنوع گونه ای است که در سال 1948 معرفی شد. برای استفاده از این 
تابع دو فرض وجود دارد:
1- افراد اجتماع بزرگ به صورت تصادفی نمونه برداری شده اند.
2- تمامی گونه های حاضر در اجتماع، در نمونه آمده اند؛ این فرض زمانی تحقق مییابد که از ترکیب کامل گونه 
های اجتماع اطلاع دقیقی وجود داشته باشد که البته مسئله دشواری است.
مقدار H با افزایش تعداد گونه ها در اجتماع فزونی می یابد و از نظر تئوری میتواند به مقادیر بسیار 
زیادی برسد، 
اما در عمل از 5.4 تجاوز نمی کند. 
مقادیر حداکثر و حداقل شاخص تنوع گونه ای به ترتیب (
log(s و (
log(N/N-S است.
در این لینک می توان نمونه ای از محاسبه شاخص شانن-وینر و نحوه محاسبه و فرمول آن را مشاهده نمود. 

3- 
شاخص بریلوین (1962,
Brillouin)
به عقیده پیلو اکثر نمونه های برداشت شده از اجتماعات گیاهی را باید مجموعه ها و نه نمونه های تصادفی از 
اجتماعات بزرگ در نظر گرفت. در مواردی که داده ها به مجموعه محدودی مربوط باشند، برای اندازه گیری تنوع 
گونه ای از فرمول بریلوین استفاده میشود.
زمانی که معیارهای بیوماس، پوشش یا تولید به عنوان برآورد اهمیت گونه ای در اجتماع مورد استفاده 
قرار میگیرند، شاخص بریلوین نمیتواند به کار رود. شاخص بریلوین مانند تابع شانون-وینر به فراوانی 
گونه های نادر در اجتماع حساس تر است. پیت در سال 1974 شاخص های تنوع را به دو گروه تقسیم 
کرد. 
نوع اول شاخص هایی هستند که به تغییرات گونه های نادر در نمونه اجتماع حساس ترند. مانند 
بریلوین و شانون-وینر؛ 
نوع دوم شاخص هایی هستند که به تغییرات گونه های فراوانتر حساسند مانند 
سیمپسون. 
انتخاب نوع روش اندازه گیری ناهمگنی به این موضوع بستگی دارد که تأکید برکدامیک از 
گونه های نادر یا چیره اجتماع وجود دارد.

شاخص های یکنواختی
یکنواختی، چگونگی توزیع فراوانی افراد را در بین گونه های 
موجود نشان میدهد. به عبارت دیگر، یکنواختی بیانگر میزان 
تعادل در فراوانی گونه ها است. بر اساس محاسبه یکنواختی به 
دو نوع جامعه خواهیم رسید. جوامع همگون(تعداد افراد در 
بین گونه های جامعه به صورت یکنواخت توزیع شده اند) و 
جوامع ناهمگون (تعداد افراد در بین گونه های جامعه به 
صورت یکنواخت توزیع نشده اند). یکنواختی با این هدف 
طراحی شده است که نوع توزیع مساوی یا غیرمساوی گونه ها 
را در مقایسه با جوامع فرضی که تمام گونه ها غالبیت یکسان 
دارند، نشان دهد (اجتهادی و همکاران، 1388).
اگر اجتماعی دارای 10 گونه درختی با فراوانی یکسان 
باشد، تنوع گونه ای آن با اجتماع دیگری که 10 گونه درختی 
دارد، ولی یکی از گونه ها 99 درصد کل افراد را تشکیل میدهد 
مشابه است. در اجتماع اول در صورتی که دو درخت به طور تصادفی انتخاب شوند، احتمالا مربوط به دو گونه مختلف خواهند بود، اما در اجتماع دوم بعید است دو درخت انتخاب شده به گونه های مختلفی تعلق داشته باشند. به این ترتیب مفهوم دیگری از تنوع تحت عنوان ناهمگن پیشنهاد گردید که در مجموع ترکیب دو مفهوم غنا و یکنواختی است. (Krebs, 1999; Magurran,2004).
شاخص
های گوناگونی برای محاسبه ی میزان یکنواختی وجود دارند 
(Heip,1974). 
در حال حاضر یکی از ساده ترین روش های 
محاسبه ی یکنواختی این است که نسبت شاخص هتروژنیتی 
بر مقدار حداکثری (ماگزیمم) 
خودش تقسیم گردد.( 
Krebs,
1999). یکنواختی به عنوان یک معیار اندازه گیری برای تعیین 
میزان یکسان بودن یا نبودن فراوانی هر یک از گونه ها در یک 
دسته از نمونه ها و یا در یک جامعه ی مشخص محسوب می 
گردد. 
(Stirling andWilsey,2001). 
جدول زیر عملکرد و مشخصات برخی از شاخص های مهم 
مورد استفاده در اندازه گیری تنوع را نشان میدهد.

عملکرد و ویژگی های تعدادی از شاخص های اندازه گیری تنوع گونه ای (
اقتباس از اجتهادی و همکاران، 1388)
تنوع شانن به گونه ها وزن داده و فراوانی آنها را هم مد نظر 
قرار میدهد. در حالیکه شاخص سیمپسون متوجه گونه های 
غالب بوده و مجموع مربعات فراوانی گونه ها را اندازه می گیرد.
 
به عنوان مثال ریشه دوم عدد 0.01  می شود 0.0001 که 
عدد خیلی کوچکی است.
 لذا گونه های نادر کمتر مورد توجه 
قرار گرفته و به این دلیل است که تعداد گونه مؤثر سیمپسون از 
تعداد گونه ی مؤثر شانن کمتر محاسبه خواهد شد، لذا تنوع 
شانن نسبت به سیمپسون ارجح تر است. تنوع شانن متأثر از 
گونه های نادر نبوده و تمامی گونه ها را با فراوانی شان مورد 
محاسبه قرار میدهد (
Magurran, 2004; Jost,2006).

فهرست منابع:
1 اجتهادی، ح.؛ سپهری، ع. و عکافی، ح. ر. 1388 . روشهای اندازه گیری تنوع زیستی. 
انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد، 228 ص.
2- زرگران،م؛ اکبریان،ج. 1395 . 
اهمیت تنوع آلفا و بتا در اکوسیستم. فصلنامه نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی، سال سیزدهم/ شماره 5/ صص 27
Krebs, C. J. 1999. Ecological Methodology. Second ed. Addison Wesley Publishing, USA 620 pp.
16-Magurran, A. E. 2004.Measuring Biological Diversity. Blackwell Publishing. Oxford, UK




نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها : روش های اندازه گیری تنوع زیستی، شاخص های تنوع گونه ای، سیمپسون، شانن-وینر، بریلوین،
لینک های مرتبط :
با نگاهی به جدول زیر می توان دریافت علیرغم بهبود بیش از ۱۵% و کسب 66 امتیاز در طی 10 سال گذشته، اما هنوز رتبه ایران بالاتر از ۱۰۵ نرفته است. 
نکته قابل تأمل و تاسفبار این آمار کاهش نزدیک به 5% در عملکرد تنوع زیستی است که از سایر شاخص های EPI پایین تر می باشد. 





نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

اصولا تنوع شالوده اصلی ثبات و پایداری است. موجودات در داخل اکوسیستمها در شبکه پیچیده ای از حیات برهم اثر متقابل دارند و هرکدام آشیانه بوم شناختی خاص خود را اشغال کرده اند و نقش زیستی خود را درباره چرخه مواد و سیر انرژی ایفا می کنند. این موجودات تنها قادرند سهم مشخص خود را دریافت دارند. و در صورت تعرض با کنترل شدید از طرف سایر اجزای زنده رو به رو خواهند شد . هر نوع تداخل در این سیستم منجر به برهم خوردن این رابطه ظریف زیستی خواهد شد. نمونه بسیار بارزی که می توان در این زمینه برشمرد تداخل انسان در اکوسیستم های طبیعی است. انسان با تبدیل اکوسیستمهای مرتعی و جنگلی به مزارع باعث برهم خوردن روابط زیستی موجود شده و اختلالات بسیاری را به وجود آورده است. در این مورد انسان با این عمل تنوع داخل اکوسیستمها را کاهش داده تواناییهای ذاتی آن را از بین می برد. کاهش تنوع باعث کاهش نقش اکوسیستمها در جذب آلاینده های محیطی ( مثل گازهای سمی )، کاهش حاصلخیزی خاک ،به هم خوردن روابط شکار و شکارچی بین موجودات حیوانی میشود. اثر متقابل بین کشاورزی و تنوع زیستی نیز مهم است . حدود هفتاد درصد اکوسیستمهای زمین جهت کسب 98% غذا ، پوشاک و چوب برای انسان دستکاری شده است . علاوه بر آن حدود 25% سطح زمین به شهرسازی و سکونت انسان اختصاص دارد و بدین ترتیب انسان حدود 95%  اکوسیستمهای خشکی را به تصرف خود درآورده است. در ادوار گذشته انسان با نزدیکی با طبیعت سعی می کرد حداقل مداخله را در اکوسیستمها به وجود آورد. و در حقیقت به عنوان جز زنده ای عمل می کرد. با شروع کشاورزی عملا مداخله انسان در طبیعت شروع شد. اهلی کردن گیاهان و حیوانات مرحله شروع کاهش تنوع بود. این امر در ابتدا چندان مشهود نبود و انسان در فعالیتهای خود از طریق کشت گیاهان به صورت مخلوط ، مدیریت تلفیقی زراعت و دام ، بهره گیری از انرژی های زیستی و حفظ چرخه مواد در خاک هماهنگی بیشتری با محیط طبیعی خود ایجاد کرده بود. پس از انقلاب صنعتی و با کشف انرژیهای فسیلی ارزان ، مداخله اصلی انسان شروع شد و در چند دهه اخیر این مداخله ها به حداکثر خود رسیده است به نحوی که امروزه بهره برداری از زمین به صورت خط تولید در یک کارخانه صنعتی درآمده است و سیستمهای تک کشتی و فاقد تنوع جهت تولید یک محصول خاص به وجود آمده اند و این کار جز با کمک انرژی های فسیلی میسر نبوده است .

تنوع ژنتیکی در گیاهان و حیوانات شالوده فعالیتهای به نژادی و بیوتکنولوژی در کشاورزی است و انسان به کمک منابع ژنتیک گیاهان و حیوانات وحشی و انتقال آن به گیاهان زراعی ، ارقام گیاهی و نژادهای دامی متعددی برای مقاصد خاص تولید کرده است.

تعداد گونه های حیوانی در یک هکتار مرتع در انگلستان تا 1000 گونه و دریک هکتار جنگل در آلمان 1800 گونه و در یک هکتار یونجه در نیویورک 600 گونه گزارش شده است. در یک متر مربع از علفزارهای حاره 32 میلیون نماتد و در یک گرم خاک تا 90 میلیون باکتری از سایر میکروارگانیسم ها وجود دارد.





نوع مطلب : گونه های گیاهی و جانوری، تنوع زیستی، 
برچسب ها : ارزش های تنوع زیستی،
لینک های مرتبط :

در خانه :

-مراقبت از گیاهان و جانوران آسیب دیده یک هنر، یک مهارت و منش انسانی است. آن را توسعه و تعمیم دهید و بکار ببندید.

 -استفاده از مواد ضد عفونی کننده غیر گیاهی را محدود کنیم.

-مبلمان و لوازم چوبی ساخته شده از مواد بازیافتی را خریداری یا حمایت کنیم.

-کاغذهای باطله را بازیافت کنیم. اگر همه مردم این کار را انجام دهند، سالانه میلیونها درخت از خطر قطع شدن نجات می یابند.

 

در باغ و باغچه:

- یک توده کمپوست بسازید. بهتر است زباله های مرطوب (پسماندهای غذایی) خانه و علف های هرز وجین شده را روی سطح باغ یا حیاط پخش کنید یا آن ها را به محل دفن زباله ها ببرید و با احداث چالکود به حاصلخیزی خاک کمک کنید.

- بخشی از حیاط یا باغ خانه خود را به صورت صخره در آورید. توده سنگ هایی که به صورت صخره قرار می گیرند زیستگاه بسیار خوبی برای صدها گونه مفید جانوری هستند.

- با طراحی و ساخت فضاهای زیستی همگام با طبیعت، در توسعه زیستگاه های مناسب جانوران بکوشید.

- باغچه خانه خود را به پناهگاهی امن برای تنوع زیستی تبدیل کنید.

-از بکار بردن مواد شیمیایی بپرهیزید. گیاهان باغچه، پرندگان را به سوی خود جلب می کنند و باعث رویش پوشش های گیاهی مناسب به جای چمن می شوند. این گیاهان کم هزینه اند و به آب، آفت کش و کود کمتری نیاز دارند.

 

در همسایگی ...

- از فضاهای باز محافظت کنید

 تنوع زیستی در بسیاری از مکان های دور از انتظار، نظیر حاشیه جاده ها، ایستگاه های راه آهن، پارک های کوچک و فضاهای باز که در نزدیکی شما قرار دارد، دیده می شود. در اوقات فراغتی که دارید به این مکان ها بروید و با بکارگیری قیچی باغبانی و بیلچه و صرف اندکی وقت و حوصله آن جاها را از هجوم علف هرز دور بدارید تا روییدن گیاهان بومی امکانپذیر شود با اینکار به آرامش عصبی و روانی نیز دست پیدا خواهید کرد.





نوع مطلب : تنوع زیستی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


( کل صفحات : 6 )    1   2   3   4   5   6   


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی
تماس با ما
 
 
بالای صفحه